Supap Kurumu ve Sibop Temizliği: Direkt Enjeksiyonlu Motorlarda Bilinmesi Gerekenler

Son yıllarda üretilen benzinli motorların büyük bölümü, daha yüksek verim ve daha düşük yakıt tüketimi için direkt enjeksiyon teknolojisini kullanır. Bu teknolojinin birçok avantajı olsa da kendine özgü bir sorunu vardır: emme supaplarında kurum birikmesi. Büyükçekmece Beykent Sanayi Sitesi’ndeki servisimizde özellikle BMW, Mini, Audi ve Volkswagen grubu araçlarda bu sorunla sıkça karşılaşıyoruz. Bu yazıda sibop (supap) kurumunun neden oluştuğunu, belirtilerini ve temizliğin nasıl yapıldığını anlatıyoruz.

Kurum Neden Oluşur?

Eski tip enjeksiyonlu motorlarda yakıt, emme manifolduna püskürtülür ve emme supaplarının üzerinden geçerek silindire girer. Yakıt bu geçiş sırasında supapları sürekli yıkar. Direkt enjeksiyonlu motorlarda ise yakıt doğrudan silindirin içine püskürtüldüğü için supaplar bu temizleyici etkiden yoksun kalır. Karter havalandırma sisteminden gelen yağ buharı ve EGR gazları emme supaplarının sıcak yüzeyine yapışır, zamanla sertleşerek kalın bir kurum tabakasına dönüşür.

Kurumu Hızlandıran Etkenler

• Kısa mesafeli ve düşük devirli şehir içi kullanım
• Yağ değişim aralıklarının uzun tutulması
• Karter havalandırma valfinin arızalı olması
• Uzun süre rölantide çalışma
• Düşük kaliteli yakıt ve yağ kullanımı

Kurumlanmanın Belirtileri

Supaplardaki kurum, silindire giren hava akışını kısıtlar ve supapların tam kapanmasını engelleyebilir. Bu durum zamanla şu belirtilere yol açar:

• Soğuk çalıştırmada tekleme ve titreme
• Rölantide dalgalanma ya da motorun düzensiz çalışması
• Hızlanırken çekiş kaybı ve gecikme
• Yakıt tüketiminde artış
• Ateşleme kaçağı hata kodları ve motor arıza lambasının yanması

Bu belirtiler buji, bobin ya da enjektör arızalarıyla karıştırılabilir. Bu parçalar değiştirildiği halde sorun devam ediyorsa supap kurumu güçlü bir olasılıktır.

Teşhis Nasıl Yapılır?

Servisimizde önce arıza tespit cihazıyla hata kayıtları ve ateşleme kaçağı sayaçları incelenir. Ardından emme manifoldu bağlantısından endoskopik kamera ile supaplar görüntülenir. Kamera görüntüsü, kurumun ne kadar biriktiğini açıkça ortaya koyar ve temizliğin gerekip gerekmediğine bu görüntüye göre karar verilir. Gerekirse kompresyon testi ile supapların sızdırmazlığı da kontrol edilir.

Sibop Temizliği Nasıl Yapılır?

Yakıt katkıları direkt enjeksiyonlu motorlarda emme supaplarına ulaşamadığı için bu kurumu temizlemez. Etkili temizlik için emme manifoldunun sökülmesi gerekir. Manifold söküldükten sonra her silindir sırayla supapları kapalı konuma getirilerek temizlenir. Bu işlemde genellikle ceviz kabuğu gibi organik ve aşındırıcı olmayan bir malzeme basınçlı hava ile püskürtülür; kurum supap yüzeyine zarar vermeden sökülür ve vakumla toplanır. Ardından manifold contaları yenilenerek montaj yapılır.

Temizlik Sonrası

Temizlik sonrasında hata kayıtları silinir, motor adaptasyonları sıfırlanır ve yol testi yapılır. Pek çok araçta rölantinin düzeldiği ve çekişin belirgin şekilde arttığı hissedilir. Aynı işlemde karter havalandırma valfi kontrol edilir; arızalıysa yenilenir, aksi halde kurum kısa sürede yeniden birikir. İşlemle ilgili ayrıntıları sibop kurum ve temizliği sayfamızda bulabilirsiniz.

Ne Sıklıkla Yapılmalı?

Her araç için aynı kilometre sınırı geçerli olmamakla birlikte, kullanım koşullarına göre 60.000 ile 100.000 kilometre arasında kurum kontrolü yapılması önerilir. Şehir içi kısa mesafe kullanılan araçlarda bu süre kısalabilir. Düzenli yağ değişimi ve zaman zaman uzun yolda yüksek devirde sürüş, kurum birikimini yavaşlatır.

Kurumu Geciktirmek İçin Neler Yapılabilir?

Temizlik sonrası kurumun yeniden birikme hızını kullanım alışkanlıkları belirler. Motor yağını üretici aralığından daha önce değiştirmek, düşük buharlaşma değerine sahip ve motorunuzun onay koduna uygun yağ kullanmak, karter havalandırma sistemini bakımlarda kontrol ettirmek bu süreci yavaşlatır. Araç yalnızca kısa mesafelerde kullanılıyorsa haftada bir kez otoyolda motoru normal çalışma sıcaklığına getirip orta-yüksek devirlerde sürmek de faydalıdır. Bazı motorlarda sonradan takılan yağ tutucu (catch can) uygulamaları tartışılsa da bu tür değişikliklerin araca uygunluğu ayrıca değerlendirilmelidir.

Temizlik Yapılmazsa Ne Olur?

Kurum tabakası kalınlaştıkça supapların tam oturması zorlaşır, kompresyon düşer ve ateşleme kaçakları artar. Yanmamış yakıt egzoz hattına ulaşarak katalitik konvertöre zarar verebilir. İleri aşamada kopan kurum parçaları silindire düşerek yüzeylerde çizilmeye yol açabilir. Bu nedenle belirtiler başladığında temizliği ertelememek, daha büyük bir motor onarımının önüne geçer.

Hangi Araçlarda Daha Sık Görülür?

BMW’nin N ve B serisi benzinli motorları, Mini Cooper modelleri, Audi ve Volkswagen grubunun TFSI ve TSI motorları bu sorundan sık etkilenen motorlar arasındadır. Marka bazlı bakım bilgileri için BMW özel servis ve Audi özel servis sayfalarımızı inceleyebilirsiniz.

Aracınızda tekleme, rölanti dalgalanması ya da çekiş kaybı varsa Büyükçekmece’deki servisimizde endoskopik kontrol yaptırabilirsiniz. Randevu için 0533 038 18 00 numarasını arayın.